Επιτάφια στήλη ζευγαριού (Μουσείο Περγάμου – Βερολίνο)

(ύψος: 1,25 μ. / 330-320 π.Χ. / μάρμαρο)

Η στήλη ανήκει στην ομάδα των έργων με τα οποία ολοκληρώνεται η

ιστορία των επιτάφιων αναγλύφων. Ελάχιστα χρόνια αργότερα ,

το 317 π.Χ., τα ταφικά μνημεία θεωρήθηκαν υπέρμετρη πολυτέλεια

και έτσι απαγορεύτηκαν από τον κυβερνήτη της Αθήνας Δημήτριο

τον Φαληρέα.

Την πλάκα του συγκεκριμένου αναγλύφου συμπλήρωναν αρχικά δύο

πλαϊνές παραστάδες και αετωματική κάλυψη, τα οποία προεξείχαν

σχηματίζοντας μια ναόσχημη κατασκευή με μικρό βάθος.

Στο ανάγλυφο παρουσιάζονται τέσσερις μορφές. Οι δύο κύριες

μορφές στο πρώτο επίπεδο είναι έξεργες, ενώ εκείνες στο

δεύτερο επίπεδο αποδίδονται σε χαμηλό ανάγλυφο. Οι κύριες

μορφές αποτελούν ζευγάρι. Ο άνδρας στέκεται όρθιος και

κατευθύνει το βλέμμα του προς τη σύζυγο. Κρατάει στλεγγίδα και

μικρό αμφορίσκο για λάδι. Η γυναικεία μορφή κάθεται σε δίφρο

και πατάει σε υποπόδιο. Κοιτάζει στα μάτια το σύζυγό της

αποκαλύπτοντας ταυτόχρονα το πρόσωπό της. Η άνετη, χαλαρή

στάση και η τρυφερή έκφραση των δύο μορφών θυμίζουν τον

καθημερινό χαιρετισμό πριν την αναχώρηση του άνδρα για την

παλαίστρα. Τον πόνο και τη θλίψη του θανάτου μαρτυρούν οι

δευτερεύουσες μορφές της σκηνής, ενδεχομένως οι υπηρέτριες

του σπιτιού, η μία από τις οποίες ακουμπάει το χέρι στο

κεφάλι με τη χαρακτηριστική χειρονομία των θρηνωδών.